Sectoren
Stroom en gas voor industrie en productie
In het kort
- Voor
- Metaal, machinebouw, voeding, kunststof, verpakking en papier
- Typisch profiel
- Volcontinu of in ploegen, met een hoge basislast
- Contractvormen
- EPEX Dynamisch, EPEX + Vastklikken, Vast contract
- Aansluitingen
- Groot- en kleinverbruik in één contract
- Inzicht
- Kwartierwaarden per aansluiting in de Cedrus Energy Manager
Voor wie
Productiebedrijven met een hoge en voorspelbare stroomvraag
Onder industrie en productie verstaan wij bedrijven die grondstoffen en halffabricaten verwerken tot producten. De productielocatie heeft meestal een grote aansluiting, zwaarder dan 3x80A, soms aangevuld met kleinere aansluitingen voor een kantoor, magazijn of tweede vestiging.
Stroom gaat vooral naar elektromotoren, perslucht, koeling, pompen en ventilatie, en bij een deel van de bedrijven ook naar processen die eerder op gas draaiden. Gas wordt gebruikt voor proceswarmte, stoom en het verwarmen van hallen.
Voor koel- en vrieshuizen en distributiecentra is er een aparte pagina over logistiek en koeling. Alle sectoren vindt u in het overzicht van sectoren.
Metaal en machinebouw
Lasapparatuur, CNC-machines, compressoren voor perslucht en ovens voor harden of moffelen bepalen het verbruik. De productie loopt vaak in een of twee ploegen, met een duidelijke piek als de hal ’s ochtends opstart.Voedingsmiddelen
In de voedingsindustrie gaat energie naar koelen en vriezen, verhitten, pasteuriseren en reinigen. De koeling draait dag en nacht door, ook als de lijnen stilstaan, en heeft in de zomer meer vermogen nodig.Kunststof en verpakking
Extruders en spuitgietmachines draaien in lange runs, met drogers en koelwater erbij. Stilstand kost materiaal en tijd, dus het verbruik is gelijkmatig en lastig te verschuiven.Papier en karton
Het verwerken en drogen van pulp kost veel warmte en aandrijfvermogen. De machines draaien doorgaans volcontinu, met onderhoudsstops als belangrijkste onderbreking.
Energieprofiel
Hoe een productiebedrijf over de dag stroom gebruikt
Tijdstip
Een volcontinubedrijf verbruikt in elk kwartier ongeveer evenveel. Bij ploegendiensten ligt het verbruik overdag en ’s avonds hoog, en ’s nachts en in het weekend lager.Basislast
Ook als de productie stilstaat, lopen compressoren, koeling en afzuiging door en blijven ovens op temperatuur. Die basislast neemt u in elk kwartier af, in de goedkope en in de dure.Pieken
Het verbruik piekt bij het opstarten van lijnen, ovens en grote motoren, of als meerdere processen tegelijk op vol vermogen draaien. Die momenten bepalen hoeveel transportvermogen u nodig heeft.Seizoen
In de zomer vraagt koeling meer stroom, in de winter gaat er meer gas naar het verwarmen van hallen. Een zomer- of onderhoudsstop geeft een duidelijke dip. Daar houdt u rekening mee als u volumes vastzet.
Uitdagingen
Waar productiebedrijven in de energie-inkoop op stuiten
Grote volumes, sterk wisselende prijzen
Met een hoge basislast koopt u in elk kwartier stroom in, ook in de duurste. Hoe groot de verschillen zijn, blijkt uit cijfers van TenneT: in 2025 telde de Nederlandse day-aheadmarkt 584 uren waarin de gemiddelde prijs negatief was, en 127 uren met een prijs boven € 0,20 per kWh. Dat zegt iets over 2025, niet over de komende jaren. Voor een kostprijscalculatie of een offerte aan uw eigen klanten wilt u de stroomkosten vooraf kunnen inschatten.Eén piek telt voor de hele maand
De transportkosten van een grote aansluiting hangen onder meer af van uw gecontracteerd transportvermogen en van het hoogste vermogen dat u in een maand afneemt, doorgaans gemeten als kwartiergemiddelde. De precieze opbouw verschilt per netbeheerder en aansluitcategorie. Starten ovens en lijnen tegelijk, dan bepaalt die ene piek het maximum waarover u die maand betaalt. In congestiegebieden wordt het gecontracteerd transportvermogen sinds 26 april 2025 niet meer automatisch verhoogd als u erboven uitkomt. Voor meer vermogen doet u een aanvraag bij de netbeheerder.Uitbreiden op een vol net
Een nieuwe lijn, een extra hal of een elektrische ketel vraagt vaak meer transportvermogen. Kan de netbeheerder dat niet direct toekennen, dan komt uw aanvraag op een wachtlijst. Daarop telt de volgorde van binnenkomst, maar aanvragen met erkende prioriteit gaan voor. Netbeheer Nederland verwacht dat bedrijven zonder prioriteit in de meeste gevallen langer moeten wachten. Waar het net vol is, kan de wachttijd oplopen tot tien jaar.
Proceswarmte van gas naar stroom
Wie gasgestookte ovens, drogers of stoomketels vervangt door een elektrische installatie of een industriële warmtepomp, verschuift kosten van de gasrekening naar de stroomrekening. Het stroomvolume en de piekvraag nemen toe, en het profiel verandert. Een meerjarig contract houdt daar bij voorkeur al rekening mee. De extra capaciteit vraagt u tijdig aan bij de netbeheerder.Vragen uit de keten over CO₂
Afnemers die een duurzaamheidsverslag maken, vragen hun toeleveranciers om gegevens over energieverbruik en uitstoot. Aanbesteders kunnen een certificaat op de CO₂-Prestatieladder belonen met gunningsvoordeel. Voor de ladder telt stroom alleen als groen met Nederlandse Garanties van Oorsprong uit zon, wind, water of biomassa. Om zulke vragen te beantwoorden, heeft u verbruiksgegevens per locatie nodig en een aantoonbare herkomst van uw stroom.
Uitgangspunt
Contractvormen
Welke contractvorm past bij welk productieprofiel
EPEX Dynamisch
U betaalt per kwartier de EPEX day-aheadprijs plus één vaste opslag per kWh.
Overweeg dit als u verbruik kunt verschuiven, bijvoorbeeld met een warmtebuffer, extra koelcapaciteit of een flexibele batchplanning, en als uw organisatie prijsschommelingen kan opvangen.
Minder geschikt als uw kostprijs vooraf vast moet liggen. Kunt u vrijwel niets verschuiven, dan draagt u het volle prijsrisico zonder er zelf op te kunnen sturen.
EPEX + Vastklikken
U begint met een dynamisch contract. Op momenten die u zelf kiest, zet u tranches van uw verwachte volume vast op de termijnmarkt. Onze tradingdesk geeft signalen en advies, u beslist.
Overweeg dit bij een hoge, gelijkmatige basislast. Termijnproducten zijn vlakke blokken, zoals baseload over alle uren van de dag. Die passen goed bij zo’n profiel, maar nooit precies: wat u niet vastzet en wat per kwartier afwijkt van het blok, volgt de EPEX-prijs.
Minder geschikt als niemand in uw organisatie tijd of mandaat heeft om over inkoopmomenten te beslissen.
Vast contract
U betaalt de hele looptijd, van 1 tot 5 jaar, hetzelfde tarief, ingekocht op basis van uw productieprofiel op het moment dat u tekent.
Overweeg dit als de energieprijs vast moet staan voor uw begroting of voor langlopende leverafspraken met klanten.
Let op: een lager marktniveau na ondertekening werkt niet door in uw tarief. Verwacht u dat uw profiel verandert, bijvoorbeeld door elektrificatie, bespreek dat dan vooraf.
EAN2EAN
Een deel van uw basislast neemt u af van een zon- of windinstallatie in de buurt, voor zover die in hetzelfde kwartier produceert. De prijs voor dat deel spreekt u met de opwekker af; de rest kopen wij in op de EPEX-markt.
Overweeg dit als u de herkomst van uw stroom per kwartier wilt kunnen aantonen. Bij een hoge basislast valt lokale opwek meestal samen met uw verbruik.
Let op: zon levert ’s nachts niets en in de winter weinig. Bij een groot volume dekt lokale opwek daardoor vaak maar een deel van uw verbruik.
Cedrus Energy Manager
Kwartierwaarden per aansluiting en locatie naast de EPEX-prijs, met een melding bij afwijkend verbruik of piekvermogen, zoals een hal die in het weekend niet terugschakelt.
Nuttig bij elke contractvorm, vooral als u meerdere vestigingen heeft of uw pieken wilt bewaken.
EAN2EAN en eigen opwek
Lokale opwek per kwartier matchen met een hoge basislast
EAN2EAN wijst per kwartier de opwek van een aangesloten zon- of windinstallatie in de buurt virtueel toe aan het verbruik van uw fabriek, voor zover beide in hetzelfde kwartier vallen. Aan de productielocatie en de aansluiting verandert daarvoor niets.
Een productiebedrijf neemt overdag veel stroom af, een volcontinubedrijf ook ’s nachts en in het weekend. Op de momenten dat zon of wind stroom levert, draait uw fabriek dus meestal ook. Welk deel van uw totale verbruik u zo dekt, hangt vooral af van hoeveel er wordt opgewekt in verhouding tot uw volume. De rest loopt via de EPEX-markt.
Heeft u zelf zonnepanelen op een hal of magazijn, dan gebruikt u die stroom eerst zelf. Levert een vestiging op sommige momenten terug, dan kan dat deel via EAN2EAN worden gematcht met het verbruik van een andere vestiging of afnemer. Wat niet gematcht wordt, gaat tegen de EPEX-prijs van dat kwartier naar de groothandelsmarkt.
- Prijs, volume en looptijd spreekt u rechtstreeks af met de opwekker; welke matches u accepteert, bepaalt u zelf.
- Contracten, matching, facturatie en afhandeling liggen bij ons.
- Garanties van Oorsprong worden digitaal meegegeven, als onderbouwing bij vragen van afnemers over uw CO₂.
- Een warmtebuffer of een flexibele batchplanning kan het deel van uw verbruik vergroten dat samenvalt met de opwek.
- Gematcht: opwek en verbruik in hetzelfde kwartier
- Verbruik zonder opwek: ingekocht via EPEX
- Opwek zonder verbruik: afgezet via EPEX
Regelgeving
Regels en voorstellen voor productiebedrijven
Energiebesparingsplicht
De plicht geldt per locatie vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar. U neemt alle besparende maatregelen die zich in vijf jaar of minder terugverdienen, en rapporteert eens in de vier jaar via RVO. De volgende deadline is 1 december 2027.Onderzoeksplicht
Locaties vanaf 10 miljoen kWh elektriciteit of 170.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar laten eens in de vier jaar een energiebesparingsonderzoek uitvoeren, eveneens met 1 december 2027 als volgende deadline. Met onder meer ISO 50001 of een certificaat op de CO₂-Prestatieladder vanaf niveau 3 volstaat een verkort rapport.EED-auditplicht
Onder de herziene Europese Energie-efficiëntierichtlijn hangt de auditplicht alleen nog af van het energiegebruik van de onderneming, gemiddeld over drie jaar en alle energiedragers samen. Vanaf 10 TJ per jaar, omgerekend ongeveer 2,8 miljoen kWh, volgt eens in de vier jaar een energieaudit. Vanaf 85 TJ, ongeveer 23,6 miljoen kWh, is een gecertificeerd energiebeheersysteem zoals ISO 50001 verplicht. Nederland voert dit naar verwachting eind 2026 in; tot dan geldt de huidige auditplicht voor grote ondernemingen.CSRD en vragen van afnemers
Door de Europese Omnibus I-richtlijn rapporteren vanaf boekjaar 2027 alleen ondernemingen met gemiddeld meer dan 1.000 werknemers en meer dan € 450 miljoen netto-omzet. Een rapportageplichtige afnemer kan u als toeleverancier wel om gegevens over energie en uitstoot vragen. Heeft u maximaal 1.000 werknemers, dan mag u verzoeken weigeren die verder gaan dan de vrijwillige VSME-standaard.Transportvermogen en congestiemanagement
Onnodig gecontracteerd transportvermogen mag de netbeheerder sinds 26 april 2024 beperken en aan andere netgebruikers geven. In een congestiegebied kan de netbeheerder partijen met een aansluiting van 1 MW of meer verplichten flexibiliteit aan te bieden, via redispatch of een capaciteitsbeperkingscontract, tegen een vergoeding die zij zelf bepalen.Tijdsafhankelijke transporttarieven
Netbeheer Nederland heeft voorgesteld transport voor grootverbruikers op regionale netten goedkoper te maken op rustige momenten en duurder op drukke. De ACM legde dat voorstel op 19 maart 2026 ter consultatie voor; er is nog geen besluit. Op het net van TenneT gelden zulke tarieven sinds 2025.
Werkwijze
Van productieprofiel tot contract
- 1
Analyse van uw profiel
Wij lezen de kwartierdata van uw aansluitingen in en kijken naar basislast, pieken, weekenden en productiestops. Plannen voor uitbreiding of elektrificatie, eigen opwek en uw risicobereidheid nemen wij mee. - 2
Voorstel met doorrekening
U ontvangt een voorstel met een doorrekening op historische EPEX-prijzen en, waar het past, een businesscase voor EAN2EAN. De hoogte van de opslag en de verrekening van profiel- en onbalanskosten staan erin. - 3
Overstap
Wij regelen de wissel met de netbeheerder. Het is een administratieve stap: de productie merkt er niets van, en netbeheerder, EAN-codes en meetbedrijf blijven hetzelfde. - 4
Beheer
Vanaf de eerste dag ziet u uw verbruik per aansluiting in de Energy Manager. Die meldt afwijkend verbruik of piekvermogen en controleert facturen op de contractafspraken.
Voor capaciteitsplanning bij uitbreiding en voor administratief en technisch beheer van aansluitingen kunt u terecht bij ons moederbedrijf Cedrus Energy. Hoe wij netcapaciteit en pieken benaderen, leest u op de pagina over netcongestie en capaciteit.
Wij produceren volcontinu. Is een dynamisch contract dan verstandig?
Dat hangt af van hoeveel verbruik u kunt verschuiven en hoeveel prijsrisico u wilt dragen. Draait u volcontinu, dan ligt het verbruik vast in de tijd en betaalt u met een dynamisch contract elke kwartierprijs, hoog of laag.
Wilt u meer budgetzekerheid, dan kunt u met EPEX + Vastklikken in tranches een deel van de basislast vastzetten, terwijl de rest de EPEX-prijs blijft volgen. Met een vast contract ligt het tarief voor de hele looptijd vast. Wij voorspellen geen prijzen. In het voorstel ziet u hoe uw eigen profiel op historische EPEX-prijzen uitpakt; toekomstige prijzen kunnen anders uitvallen.
Wij willen uitbreiden of elektrificeren, maar het net in onze regio zit vol. Wat kan Cedrus Trading dan doen?
Netcapaciteit wijst de netbeheerder toe; dat kunnen wij niet regelen of versnellen. Wel leggen wij uw kwartierdata naast uw gecontracteerd transportvermogen. Zo wordt zichtbaar of er binnen uw huidige aansluiting ruimte is, bijvoorbeeld door pieken te spreiden.
Daarnaast adviseren wij over alternatieve transportrechten, zoals het tijdsblokgebonden transportrecht, waarbij u alleen binnen afgesproken tijdsblokken transporteert, en over de inzet van eigen opwek of een batterij. Capaciteitsplanning voor de langere termijn verzorgt ons moederbedrijf Cedrus Energy.
Kunnen de fabriek, het kantoor en een tweede vestiging in één contract?
Ja. De fabriek met een grote aansluiting en een kantoor, magazijn of tweede vestiging met een kleine aansluiting kunnen samen onder één leveringscontract, met één factuur voor de levering. In de Energy Manager ziet u het verbruik per locatie.
Voor de grote aansluiting van de fabriek factureren de netbeheerder en het meetbedrijf hun kosten rechtstreeks aan u. Voor een kleine aansluiting staan de netbeheerkosten op onze factuur.
Onze klanten vragen naar de CO₂-uitstoot van onze stroom. Hoe helpt EAN2EAN daarbij?
Bij EAN2EAN is per kwartier te herleiden van welke opwekker uw gematchte stroom komt, en de Garanties van Oorsprong worden digitaal meegegeven. Dat geeft onderbouwing voor uw eigen rapportage en voor de CO₂-Prestatieladder, waarvoor alleen Nederlandse GvO's uit zon, wind, water of biomassa tellen.
Reken er niet op dat dit vanzelf aan elke eis voldoet. GvO's verlagen alleen de market-based scope 2-uitstoot; de location-based uitkomst blijft gelijk.
Betalen wij bij Cedrus Trading een andere energiebelasting?
Nee. Energiebelasting is wettelijk vastgesteld en bij elke leverancier gelijk; de leverancier brengt de belasting in rekening en draagt die af. Het tarief daalt per schijf naarmate het verbruik per aansluiting over twaalf maanden hoger is. Verbruik van verschillende locaties wordt daarvoor niet opgeteld.
Over stroom die u zelf opwekt uit hernieuwbare bronnen, zoals zonnepanelen, en zelf verbruikt, betaalt u geen energiebelasting. Onder voorwaarden geldt dat ook voor stroom uit een eigen warmtekrachtkoppeling.
Helpt de Energy Manager bij de energiebesparingsplicht of een energieaudit?
De Energy Manager toont per aansluiting en per locatie hoeveel u verbruikt, tot op het kwartier, en maakt rapportages voor management, controller en auditor. Die gegevens helpen bij het bepalen of een locatie onder de plicht valt en bij het inschatten van maatregelen.
De plicht zelf ligt bij uw organisatie: u neemt de maatregelen die zich binnen vijf jaar terugverdienen en rapporteert via RVO. De Energy Manager vervangt geen energieaudit of energiebesparingsonderzoek.